Көппәтерлі үйдегі өмір тұрмыстық дыбыстармен тығыз байланысты: біреу жөндеу жұмыстарын жүргізеді, балалар ойнайды, тұрғындар жиһазды жылжытады немесе қонақ күтеді. Алайда күнделікті тұрмыстық шу мен тыныштықты үнемі бұзу — екі бөлек жағдай. Егер шулы көршілер түнде музыканы қатты қойса, жиі кеш ұйымдастырса, айқайласа немесе демалуға үнемі кедергі келтірсе, бұған төзу міндетті емес. Қазақстан заңнамасы тыныштық сақталуға тиіс уақытты белгілейді және оны бұзғаны үшін жауапкершілік қарастырады. Ең бастысы — қай жағдайда көршілермен сөйлесу жеткілікті екенін, ал қашан полицияға немесе басқа органдарға жүгіну керектігін білу.
2026 жылы жеке үй салу қанша тұрады: жер телімінен тіркеуге дейін
Көршілердің шуы қай кезде құқық бұзушылық болып саналады
Қазақстанда тыныштықты бұзғаны үшін жауапкершілік Әкімшілік құқық бұзушылық туралы кодекстің 437-бабында белгіленген. Жеке тұлғаларға сағат 22:00-ден 09:00-ге дейін тыныштықты бұзуға тыйым салынады. Бұл талап тек қатты музыкаға қатысты емес. Адамдардың қалыпты демалысы мен тыныштығына кедергі келтіретін айқай, шулы жұмыстар және басқа да әрекеттер осы нормаға жатуы мүмкін.
Сонымен қатар тұрғын үйлерде және тұрғын үй құрылысы аумақтарында орналасқан ойын-сауық орындары үшін жеке талап қарастырылған. Жұмыс күндері олар сағат 22:00-ден 09:00-ге дейін, ал демалыс және мереке күндері 23:00-ден 10:00-ге дейін тыныштықты бұзбауы тиіс.
437-бапты бұзған жеке тұлғаға 5 АЕК — 21 625 теңге көлемінде айыппұл салынады. Егер адам әкімшілік жаза қолданылғаннан кейін бір жыл ішінде тыныштықты қайта бұзса, айыппұл 10 АЕК-ке — 43 250 теңгеге дейін өседі. Бизнес субъектілері үшін айыппұл мөлшері жоғары.
Бұдан бөлек, түнгі тыныштықты сақтау міндеті тұрғын үй қатынастары туралы заңнамада да бекітілген. Бұл талап пәтерлер мен тұрғын емес үй-жайлардың меншік иелеріне де, тұрғын үйді жалға алушыларға да қолданылады.
Осылайша, пәтерге меншік құқығы оны түнгі уақытта басқа тұрғындарға үнемі кедергі келтіретіндей пайдалануға мүмкіндік бермейді.
Көршілер түнде шуласа, қайда жүгіну керек
Егер түнде қатты музыка, айқай немесе басқа шу басталып, көршілермен сөйлесу нәтиже бермесе, 102 нөмірі арқылы полицияға хабарласуға болады. Мемлекеттік органдар түнгі тыныштық бұзылған жағдайда дәл осындай тәртіппен әрекет етуді ұсынады.
Полицияға хабарласқанда мекенжайды нақты айтып, шудың қайдан шығып жатқанын түсіндірген жөн. Сонымен қатар не болып жатқанын және құқық бұзушылықтың сол сәтте жалғасып жатқанын хабарлау керек. Ақпарат неғұрлым нақты болса, оқиғаның мән-жайын тіркеу соғұрлым оңай болады.
Бұл ретте көршілерге жеке барып, шуды өз бетіңізше тоқтатуға тырысу міндетті емес. Әсіресе тұрғындар алкогольдік масаң күйде болса, агрессивті әрекет етсе немесе жанжал шығарса, мұндай қадамнан бас тартқан дұрыс. Өйткені мұндай жағдайда жеке текетірес мәселені одан әрі ушықтыруы мүмкін.
Егер қабырғаның ар жағынан төбелес, қорқыту, көмек сұраған айқай немесе ықтимал зорлық-зомбылықтың басқа белгілері естілсе, жағдайды тек тыныштықты бұзу деп қабылдамаған жөн. Полицияға адамдардың өміріне немесе қауіпсіздігіне қатер төнуі мүмкін екенін хабарлау қажет.
2026 жылы Қазақстанда сыйға тарту шартын қалай рәсімдеуге болады
Мәселе үнемі қайталанса не істеу керек
Түнде бір рет болған мереке мен аптасына бірнеше рет қайталанатын кештер — екі түрлі жағдай. Шулы көршілер тыныштықты жүйелі түрде бұзса, шексіз ауызша өтініштермен шектеліп қалмаған жөн.
Ең алдымен әрбір жағдайды тіркеп отырған пайдалы. Шудың басталған және аяқталған күні мен уақытын, сондай-ақ құқық бұзушылықтың сипатын жазып қойыңыз. Егер полицияға хабарласқан болсаңыз, мұндай өтініштер туралы мәліметтерді сақтаңыз. Рұқсат етілген дәлелдер болған жағдайда шағымның мән-жайын растайтын материалдарды қоса беруге болады.
Сонымен қатар азамат eOtinish жүйесі арқылы ресми өтініш жіберуге құқылы. Сервис мемлекеттік органға өтініш жолдауға және кейін оның қаралу барысын бақылауға мүмкіндік береді. Мұны eGov Mobile арқылы да жасауға болады. Ол үшін сервистер бөлімін ашып, eOtinish қызметін таңдау қажет. Содан кейін өтініш нысанын толтырып, оған қол қойып, жіберу керек.
Өтініште эмоциялық сипаттағы тұжырымдардан бас тартып, нақты деректерді көрсеткен дұрыс. Құқық бұзушылық орын алатын мекенжай мен уақытты жазыңыз. Сондай-ақ оның қаншалықты жиі қайталанатынын және нақты неден көрінетінін көрсетіңіз. Бұған дейін мәселені шешуге қандай да бір әрекет жасалғанын да бөлек атап өтуге болады. Егер полиция осы мекенжайға бұрын келген болса, бұл ақпаратты да қосқан жөн.
Мүлік иелері бірлестігінің (Мүлік иелерінің бірлестігі, МИБ) төрағасы немесе басқарушы ұйым да көмектесе алады. Мысалы, олар мәселе туғызған пәтердің иесімен байланыса алады немесе оған тұрғындардың шағымдары туралы хабарлай алады. Алайда олар полицияны алмастырмайды. Сонымен қатар МИБ пен басқарушы ұйым ӘҚБтК-нің 437-бабы бойынша құқық бұзушыны әкімшілік жауапкершілікке тартпайды.
2026 жылы Қазақстан жастарына қандай жеңілдетілген бағдарламалар қолжетімді
Ал көршілер күндіз шуласа ше
Сағат 09:00-ден 22:00-ге дейін пәтерде ешқандай шектеусіз шулауға болады деген пікір кең таралған. Алайда іс жүзінде жағдай күрделірек.
«Халық денсаулығы және денсаулық сақтау жүйесі туралы» кодекс жоғары шу деңгейімен қатар жүретін және шұғыл қажеттілікке байланысты емес қызметке шектеулер белгілейді. Мұндай жұмыстар тұрғын үйлердің ішінде және олардың сыртында күндізгі уақытта жүргізілуі тиіс. Сонымен қатар олардың ұзақтығы тәулігіне сегіз сағаттан аспауы керек. Бұдан бөлек, тұрғын үй-жайлар үшін рұқсат етілетін шу деңгейінің гигиеналық нормативтері қолданылады.
Егер мәселе тұрақты күндізгі шумен байланысты болса, оның деңгейін өлшеу қажет болуы мүмкін. Мысалы, мұндай шу жабдықтан, үйге кіріктірілген коммерциялық нысаннан немесе басқа тұрақты көзден шығуы ықтимал. Өлшеу жүргізу үшін тиісті аккредитациясы бар ұйымдарға жүгінеді. Егер талаптарды бизнес субъектісі бұзса, тұрғындар санитариялық-эпидемиологиялық бақылаудың аумақтық органдарына да өтініш бере алады.
Бұл жерде маңызды айырмашылық бар. Түнгі қатты шу тыныштықты бұзу мәселесін көтеруге негіз береді. Ал тұрақты күндізгі шуға қатысты кейбір дауларда белгіленген нормативтердің нақты асып кетуі шешуші мәнге ие болуы мүмкін.
Мәселені жанжалға айналдырмай қалай әрекет ету керек
Егер көршілер алғаш рет шулы кеш ұйымдастырса және жағдай қауіп төндірмесе, көбіне олармен сабырлы түрде сөйлесу жеткілікті. Мысалы, музыканың дауысын бәсеңдетуді сұрауға болады. Алайда құқық бұзушылық үнемі қайталанса, бірнеше ай бойы бір әңгімені қайталай берудің қажеті жоқ. Заң тыныш жағдайда тұру құқығын қорғаудың нақты тәсілдерін қарастырады.
Сонымен қатар жауап ретінде әрекет етуден аулақ болған дұрыс. Әдейі шу шығарудың, батареяны ұрудың немесе көршілердің мүлкіне зиян келтірудің қажеті жоқ. Сондай-ақ оларға қоқан-лоқы көрсетіп, жанжал туғызбаған жөн. Мұндай әрекеттер мәселені шешпейді. Керісінше, олардың өзі шағымға және жауапкершілікке әкелуі мүмкін.
Сабыр сақтап, ұзаққа созылатын текетіреске бармау әлдеқайда тиімді. Жанжал бұрыннан жалғасып келе жатса да, жеке эмоцияны құқық бұзушылықтың өзінен ажыратқан дұрыс. Бұл өзара айыптаулардан аулақ болуға және тұрмыстық мәселені көршілер арасындағы ашық жанжалға айналдырмауға көмектеседі.
Көппәтерлі үйде әр адам өз пәтерін пайдалануға құқылы. Алайда басқа тұрғындардың да қалыпты жағдайда өмір сүруге құқығы бар. Сондықтан шулы көршілер тыныштықты үнемі бұзса, мұндай жағдайға төзу міндетті емес. Заң өз құқықтарыңызды ресми жолмен қорғауға мүмкіндік береді.
Сондай-ақ оқыңыз: Пәтер сатып алар алдында үлестік қатысу шартында нені тексеру маңызды
Жылжымайтын мүлік туралы өзекті жаңалықтарды қадағалаңыз, сату туралы хабарландырулар орналастырыңыз және арманыңыздағы пәтерді ыңғайлы Homsters қосымшасынан табыңыз
