Қалқаны ауыстырдыңыз ба, бөлмелерді біріктірдіңіз бе немесе үй-жайлардың орналасуын өзгерттіңіз бе? Мұндай өзгерістерді ресми түрде рәсімдеу қажет болуы мүмкін. Алайда меншік иелері барлық рәсімді жүргізу үшін делдалдарға міндетті түрде ақша төлеуге тиіс емес. Кейбір құжаттарды өз бетінше алуға болады, ал белгілі бір келісімдер мүлде қажет емес. Қазақстанда пәтерді қайта жоспарлауды қалай заңдастыруға болатынын, қайда жүгіну керектігін, рәсімдеу құнын және артық шығыннан сақтану жолдарын түсіндіреміз.
Бірлесіп қарыз алушы немесе кепілгер: ипотека берілмесе, кімді тартуға болады
Қандай қайта жоспарлауды әкімдіктің рұқсатынсыз рәсімдеуге болады
Қазақстанда құжаттарды рәсімдеу тәртібі өзгерістердің күрделілігіне байланысты. Ең бастысы – жұмыстардың ғимараттың көтергіш конструкциялары мен инженерлік жүйелеріне әсер ететінін анықтау.
Қолданыстағы қайта жоспарлау ережелеріне сәйкес, төмендегі жағдайларда жеңілдетілген тәртіп қарастырылған:
- Өзгерістер көтергіш қабырғалар мен сыртқы қоршау конструкцияларына әсер етпейді.
- Үйдің ортақ инженерлік жүйелері мен жабдықтары өзгермейді.
- Үй-жайдың функционалдық мақсаты өзгермейді.
- Жұмыстар құрылыс талаптарына сәйкес келеді.
Мысалы, көтергіш емес қалқаны алып тастау жеңілдетілген рәсімге жатуы мүмкін. Алайда мұндай жұмыстарды орындауға болатынын маман растауы тиіс.
Бұл жағдайда меншік иесіне әкімдіктің шешімін алу, толық сәулет-құрылыс жобасын әзірлеу және оны сараптамадан өткізу қажет емес. Лицензиясы бар ұйым дайындаған техникалық жоба жеткілікті.
Егер өзгерістер көтергіш конструкцияларға, ғимараттың қасбетіне немесе инженерлік жүйелеріне әсер етсе, қосымша талаптар қолданылады.
Өсиетсіз пәтер иесі қайтыс болғаннан кейін пәтер кімге қалады
Пәтерді қайта жоспарлауды өз бетінше қалай заңдастыруға болады: қадамдық нұсқаулық
Меншік иесі құжаттарды рәсімдеу процесін өз бетінше ұйымдастыра алады. Ол үшін толық заңгерлік сүйемелдеу қызметін ұсынатын компанияларға жүгіну міндетті емес.
Алайда жобалау мен техникалық тексеру жұмыстарын білікті мамандарға сеніп тапсыру қажет.
1-қадам. Пәтердің жоспарын нақты орналасуымен салыстырыңыз
Алдымен жылжымайтын мүліктің қолданыстағы техникалық немесе кадастрлық паспортын тексеріңіз.
Қабырғалардың, қалқалардың және үй-жай шекараларының орналасуына назар аударыңыз. Содан кейін қандай өзгерістер жасауды жоспарлап отырғаныңызды немесе бұрын қандай жұмыстар жүргізілгенін анықтаңыз.
Көтергіш конструкцияларға, желдету, жылыту және сумен жабдықтау жүйелеріне ерекше көңіл бөліңіз.
Жұмыстардың сипатын дұрыс анықтау маңызды. Өйткені міндетті құжаттар тізімі мен келісім алу қажеттілігі осыған байланысты.
2-қадам. Техникалық жобаға тапсырыс беріңіз
Қолданыстағы лицензиясы бар жобалау ұйымына жүгініңіз.
Мамандар пәтердің жоспарын зерттеп, өзгерістердің рұқсат етілетінін бағалайды және қажетті құжаттарды дайындайды.
Егер жұмыстар көтергіш конструкциялар мен инженерлік жүйелерге әсер етпесе, техникалық жоба қажет болады.
Ал күрделі реконструкция кезінде құжаттар тізімі кеңейеді.
Шарт жасаспас бұрын қызметтердің құны мен тізімін нақтылаңыз. Мысалы, техникалық тексеру жалпы бағаға кіре ме, әлде бөлек төлене ме?
Компанияның лицензиясын eLicense электрондық лицензиялау порталы арқылы тексеруге болады.
3-қадам. Қажет болған жағдайда келісім алыңыз
Көтергіш конструкциялар, сыртқы қоршаулар және инженерлік жүйелер өзгермейтін қарапайым қайта жоспарлау кезінде әкімдіктің шешімі талап етілмейді.
Егер жұмыстар аталған элементтерге әсер етсе, реконструкция үшін бастапқы материалдарды алу қажет.
Ол үшін «Құрылыс және реконструкциялау (қайта жоспарлау және қайта жабдықтау) жобаларын әзірлеу кезінде бастапқы материалдарды ұсыну» мемлекеттік қызметі қарастырылған.
Өтінішті мемлекеттік қала құрылысы кадастры жүйесі арқылы электрондық форматта беруге болады.
Жұмыстардың сипатына қарай мынадай құжаттар қажет болуы мүмкін:
- Техникалық жоба.
- Қолданыстағы техникалық паспорт, егер бар болса.
- Заңда көзделген жағдайларда меншік иелерінің келісімі.
- Инженерлік желілерге қосылу немесе оларға түсетін жүктеме өзгерген кезде сауалнама парағы.
- Нақты реконструкция үшін қарастырылған басқа құжаттар.
Мемлекеттік қызмет тегін көрсетіледі. Қайта жоспарлау үшін бастапқы материалдарды ұсыну мерзімі – 15 жұмыс күні.
Қажетті құжаттарды алғаннан кейін меншік иесі жобалау және келісу рәсімдерінен белгіленген тәртіппен өтеді.
4-қадам. Жұмыстардың аяқталуын рәсімдеңіз
Қайта жоспарлау аяқталғаннан кейін орындалған өзгерістердің сипатына сәйкес қажетті құжаттарды рәсімдеу керек.
Жеңілдетілген тәртіп кезінде меншік иесі объектіні пайдалануға қабылдау актісін жобалаушымен келіседі. Маман орындалған жұмыстардың бұрын дайындалған техникалық жобаға сәйкестігін тексереді.
Егер реконструкция көтергіш конструкцияларға немесе инженерлік жүйелерге әсер етсе, қабылдау рәсіміне қосымша талаптар қойылады.
Нақты құжаттарды рәсімдеу қажеттілігі мен тәртібі қолданыстағы құрылыс ережелерімен анықталады.
5-қадам. Жаңа кадастрлық паспорт алыңыз
Егер қайта жоспарлау пәтердің техникалық сипаттамаларын өзгертсе, жылжымайтын мүлік туралы мәліметтерді жаңарту қажет.
Ол үшін меншік иесі eGov.kz порталы арқылы кадастрлық паспорт алуға өтініш бере алады.
Қызмет көрсету барысында қажет болған жағдайда объектіге техникалық тексеру жүргізіледі. Мамандар жылжымайтын мүліктің нақты сипаттамаларын тіркейді.
Пәтердің кадастрлық паспорты құжаттардың толық топтамасы тапсырылғаннан кейін үш жұмыс күні ішінде беріледі.
Қызмет ақылы. Түпкілікті құны белгіленген тарифтер мен орындалған жұмыстарға байланысты.
Қажетті құжаттар рәсімделгеннен кейін қабылдау актісін және жылжымайтын мүлік туралы мәліметтердегі өзгерістерді белгіленген тәртіппен тіркеу қажет.
Пәтерді кепілге қойып несие алу: рәсімдеуге дейін нені білу маңызды
Қазақстанда пәтерді қайта жоспарлауды заңдастыру қанша тұрады
Құжаттарды рәсімдеудің бірыңғай құны жоқ. Шығындар өзгерістердің сипатына және қажетті құжаттар тізіміне байланысты.
Негізгі шығындарға мыналар кіруі мүмкін:
Құжаттарды өз бетінше рәсімдеу міндетті емес делдалдық қызметтерге кететін шығындарды азайтуға көмектеседі.
Алайда техникалық жобаны дайындау, міндетті тексерулер және ақылы мемлекеттік қызметтер үшін төлем жасау қажет.
Тұсқағаз ба, әлде бояу ма: 2026 жылы қайсысы тиімдірек, әдемірек және өзекті
Қайта жоспарлауды заңдастыру кезінде қалай ақша үнемдеуге болады
Құрылыс талаптарын бұзбай-ақ шығындарды азайтуға болады. Ол үшін рәсімдеу процесін дұрыс ұйымдастыру жеткілікті.
Жобалаушыларға тікелей жүгініңіз. Делдал компаниялар көбіне дәл сол қызметтерді ұсынады, бірақ өз комиссиясын қосады.
Бірнеше ұсынысты салыстырыңыз. Жобалау жұмыстарының құны әртүрлі болады. Төлем жасамас бұрын шартқа қандай құжаттар кіретінін тексеріңіз.
Қажетсіз келісімдерге тапсырыс бермеңіз. Қарапайым қайта жоспарлау кезінде әкімдіктің шешімі мен толық жобаның сараптамасы талап етілмейді.
Мемлекеттік онлайн сервистерді пайдаланыңыз. Меншік иесі қолжетімді электрондық қызметтер арқылы өтініштерді өз бетінше беріп, нәтижелерін ала алады.
Алдымен қажетті құжаттар тізімін анықтаңыз. Міндетті рәсімдерді нақтыламай тұрып кадастрлық паспортқа тапсырыс бермеген дұрыс. Әйтпесе қайта жүгініп, қосымша шығын шығаруға тура келуі мүмкін.
Дегенмен техникалық жоба мен міндетті қауіпсіздік тексерулеріне үнем жасауға болмайды.
Нотариустың тегін қызметтері: тұрғын үйді рәсімдеу кезінде кімдер үнемдей алады
Қайта жоспарлау жұмыстары бұрын жасалған болса, оны қалай заңдастыруға болады
Кейде меншік иелері алдымен жөндеуді аяқтап, содан кейін ғана нақты жоспардың техникалық паспортқа сәйкес келмейтінін байқайды.
Бұрын орындалған өзгерістер белгіленген талаптарға сай болса, оларды рәсімдеуге болады.
Ол үшін:
- Лицензиясы бар жобалау ұйымына жүгіну.
- Үй-жайды одан әрі пайдалану мүмкіндігі туралы техникалық қорытынды алу.
- Рұқсат беру құжаттарының қажеттілігін анықтау.
- Жұмыстардың аяқталуын белгіленген тәртіппен рәсімдеу.
- Жылжымайтын мүліктің техникалық мәліметтерін жаңартып, қажетті құжаттарды тіркеу керек.
Алайда жөндеудің аяқталғаны өзгерістер міндетті түрде заңдастырылады дегенді білдірмейді.
Егер жұмыстар құрылыс нормаларын бұзса немесе қауіпсіздікке қатер төндірсе, меншік иесінен заңбұзушылықтарды жою талап етілуі мүмкін. Кейбір жағдайларда үй-жайды бастапқы қалпына келтіруге тура келеді.
Сондықтан қайта жоспарлауға рұқсат етілетінін құрылыс жұмыстары басталғанға дейін тексерген дұрыс.
Линолеум, ламинат немесе SPC плиткасы: қандай еден жабындысын таңдаған дұрыс
Пәтерді қайта жоспарлау үшін көршілердің келісімі қажет пе
Әрдайым емес. Бұл өзгерістердің сипатына және олардың көппәтерлі тұрғын үйге әсеріне байланысты.
ҚР «Тұрғын үй қатынастары туралы» заңының 40-бабына сәйкес, заңда көзделген жағдайларда пәтерлер мен тұрғын емес үй-жайлар меншік иелерінің кемінде үштен екісінің жазбаша келісімі талап етіледі. Бұған көтергіш және қоршау конструкцияларына, үйдің ортақ инженерлік жүйелеріне, ортақ мүлікке әсер ететін немесе үй-жайлардың функционалдық мақсатын өзгертетін жұмыстар жатады.
Егер жұмыстар іргелес үй-жайлар меншік иелерінің құқықтары мен мүдделеріне әсер етсе, олардың нотариалды куәландырылған келісімі де қажет болуы мүмкін.
Ал пәтер ішіндегі қарапайым жөндеу аталған элементтерге әсер етпесе, барлық көршілерден қол жинау талап етілмейді.
2026 жылы пәтерді қайта жоспарлау: нені өзгертуге болады және қандай әрекеттер үшін айыппұл салынады
Қайта жоспарлауды заңдастыру қанша уақыт алады
Рәсімдеу мерзімі өзгерістердің күрделілігіне және құжаттардың дайын болуына байланысты.
Бағдар ретінде мына мерзімдерді қарастыруға болады:
- Техникалық жобаны дайындау – жобалау ұйымының белгіленген мерзіміне сәйкес.
- Реконструкция үшін бастапқы материалдарды алу – қызмет қажет болған жағдайда 15 жұмыс күні.
- Пәтердің кадастрлық паспортын беру – үш жұмыс күні.
- Қосымша тексерулер, сараптама және тіркеу рәсімдері – белгіленген мерзімдерге сәйкес.
- Сондықтан нақты қайта жоспарлауды зерттемей, барлық рәсімнің қанша уақыт алатынын алдын ала анықтау мүмкін емес.
Пәтерді ЖК ашпай жалға беру — қанша төлеу керек және неден үнемдеуге болады
Пәтерді қайта жоспарлауды тек ХҚКО арқылы рәсімдеуге бола ма
Халыққа қызмет көрсету орталығы жылжымайтын мүлікке қатысты кейбір құжаттарды рәсімдеуге қатыса алады. Алайда қайта жоспарлауды заңдастыру тек жаңа паспорт алу үшін бір рет жүгінумен шектелмейді.
Алдымен өзгерістердің сипатын анықтап, техникалық құжаттаманы дайындау және міндетті келісу рәсімдерінен өту қажет.
Содан кейін жылжымайтын мүлік туралы мәліметтерді жаңартуға болады.
Кадастрлық паспорттың болуы құрылыс талаптарын бұза отырып орындалған жұмыстардың заңдылығын өздігінен растамайды.
Пәтерді қайта жоспарлауды заңдастырмаса не болады
Рәсімделмеген өзгерістер жылжымайтын мүлікті сату, ипотека рәсімдеу және басқа мәмілелер жасау кезінде қиындық туғызуы мүмкін.
Сонымен қатар заңсыз қайта жоспарлау үшін әкімшілік жауапкершілік қарастырылған.
Егер өзгерістер ғимараттың қауіпсіздігіне қатер төндірсе немесе көршілердің құқықтарын бұзса, меншік иесінен заңбұзушылықтарды жою талап етілуі мүмкін.
Сондықтан жөндеуден кейін құжаттарды сақтап қана қоймай, пәтер туралы мәліметтердің нақты жоспарға сәйкес келетінін тексеру маңызды.
Жалға беру үшін пәтер сатып алу немесе депозитке ақша салу: 2026 жылы Қазақстанда қайсысы тиімді
Қорытынды
Қазақстанда пәтерді қайта жоспарлауды делдалдардың толық сүйемелдеу қызметіне ақша төлемей-ақ өз бетінше заңдастыруға болады. Бұл ретте қаражат үнемдеудің басты жолы – қажетті рәсімдеу тәртібін дұрыс анықтау.
Егер өзгерістер көтергіш конструкциялар мен инженерлік жүйелерге әсер етпесе, рәсім айтарлықтай жеңілдейді. Алайда техникалық жоба мен қарастырылған құжаттар бәрібір қажет.
Жұмыстарды бастамас бұрын лицензиясы бар маманға жүгінген дұрыс. Бұл артық шығыннан және жылжымайтын мүлікті рәсімдеу кезіндегі қиындықтардан сақтануға көмектеседі.
Сондай-ақ оқыңыз: 2, 3, 4 және 5 адамнан тұратын отбасыға пәтерді қалай таңдауға болады: қанша бөлме қажет
Жылжымайтын мүлік нарығындағы өзекті жаңалықтарды қадағалаңыз, сату туралы хабарландырулар орналастырыңыз және өзіңіз армандаған пәтерді ыңғайлы Homsters қосымшасынан табыңыз
