Қазақстандықтарға зейнетақы қаражатының бір бөлігін тұрғын үй депозитіне аударғаннан кейін алты жылдық шектеуге байланысты пәтер сатып алуға асығудың қажеті болмайды. Енді осы мерзім аяқталғаннан кейін зейнетақы жинақтары БЖЗҚ-ға автоматты түрде қайтарылмауға тиіс. Бұл өзгеріс туралы Отбасы банк хабарлады. Осылайша, болашақта баспана сатып алу үшін зейнетақы қаражатының артығын пайдаланған салымшыларды алаңдатқан негізгі мәселелердің бірі шешіледі.
Тұрғын үй кезегіндегілерді тексеру: 14 қыркүйектен бастап не өзгереді
Салымшылар үшін не өзгереді
Қазақстанда зейнетақы қаражатының артығын тұрғын үй депозитіне аудару мүмкіндігі 2021 жылдың соңында пайда болды. Бұл тетік жылжымайтын мүлікті бірден сатып алмай, қолжетімді соманы Отбасы банктегі депозитке аударуға мүмкіндік берді. Одан кейін салымшы тұрғын үй заемын рәсімдеу үшін жинақтауды жалғастыра алды.
Алайда бұл мүмкіндікпен бірге уақытша шектеу де қолданылды. Қаражатты белгіленген мерзім ішінде тұрғын үй мақсаттарына пайдалану қажет болды. Бастапқыда салымшыларға үш жыл берілсе, кейін бұл мерзім алты жылға дейін ұзартылды.
Дәл осы талап зейнетақы қаражатын алғашқылардың бірі болып аударған салымшыларға қатысты сұрақтар туғызды. Алғашқы алты жылдық мерзімдер 2027 жылдың соңында аяқталуға тиіс еді. Егер осы уақытқа дейін салымшы баспана сатып алмаса, тиісті сома БЖЗҚ-ға қайтарылуы мүмкін болатын.
Енді мұндай жағдай болмайды. Отбасы банк ережелерге өзгерістер енгізілгенін хабарлады. Соған сәйкес, алты жыл аяқталғаннан кейін де ақша тұрғын үй депозитінде сақталады.
Осылайша, мерзімнің аяқталуы енді қаражатты автоматты түрде қайтаруға негіз болмайды.
Базалық мөлшерлеме 16,25%-ға дейін төмендеді: Қазақстанда ипотека арзандай ма
Алты жылдық мерзім неліктен маңызды болды
Бұл шектеу әсіресе заем рәсімдеуге жеткілікті қаражат жинай алмаған салымшыларға әсер етті. Зейнетақы ақшасын депозитке аударып, бірден пәтер сатып алу мүмкіндігі барлық адамда болған жоқ.
Мысалы, Отбасы банктің бірқатар стандартты өнімдері бойынша қарыз алушы жылжымайтын мүлік құнының едәуір бөлігін жинауы керек. Егер тұрғын үй депозитінде бірнеше миллион теңге зейнетақы қаражаты болса, ал таңдалған пәтер үшін әлдеқайда көп сома қажет болса, клиент депозитті өз ақшасымен толықтыруды жалғастыруға мәжбүр болды.
Сонымен қатар бірнеше жыл ішінде тұрғын үй бағасы өзгеруі мүмкін. Салымшының өмірлік жағдайы да өзгеруі ықтимал. Сондықтан тұрғын үй мәмілесін міндетті түрде белгілі бір күнге дейін жасау талабы қосымша шектеу тудырды.
Ережелер өзгергеннен кейін салымшылар белгіленген мерзімге емес, ең алдымен баспана сатып алуға дайындығына қарай шешім қабылдай алады.
Алты жылдан кейін ақша не болады
Негізгі өзгеріс қаражаттың әрі қарайғы тағдырына қатысты. Аударылғанына алты жыл өтсе де, зейнетақы жинақтары Отбасы банктегі депозитте сақтала береді.
Бұл салымшыға ақшаның зейнетақы жүйесіне қайтарылуына жол бермеу үшін ғана жылжымайтын мүлік сатып алудың қажеті болмайтынын білдіреді. Ол қажетті соманы жинауды жалғастырып, қаражатты кейінірек пайдалана алады.
Сонымен бірге бұл өзгеріс зейнетақы қаражатын еркін шешіп алып, кез келген мақсатқа жұмсауға болатын кәдімгі жинаққа айналдырмайды. Әңгіме бұған дейін тұрғын үй мақсаттарына аударылған қаражат туралы болып отыр. Сондықтан оны әрі қарай пайдалану осы тетік үшін белгіленген бағыттармен байланысты болады.
Басқаша айтқанда, алты жылдық шектеудің күшін жою қаражаттың сақталу мерзімін өзгертеді. Алайда оның нысаналы мақсаты өзгермейді.
Тұрғын үйді жалға алу қымбаттады: қай қалалар көш бастап тұр
Қаражатты қандай мақсаттарға пайдалануға болады
Зейнетақы қаражатының артығын депозитке аудару тетігі ең алдымен тұрғын үй жағдайын жақсарту үшін енгізілді. Салымшылар мұндай ақшаны заем арқылы жылжымайтын мүлік сатып алуға пайдалана алды. Сондай-ақ қаражатты ережелерде көзделген басқа да тұрғын үй операцияларына бағыттауға болады.
Көптеген қазақстандық үшін депозит аралық кезең қызметін атқарады. Адам зейнетақы қаражатының қолжетімді бөлігін аударады, содан кейін салымды өз ақшасымен толықтыруды жалғастырады. Осылайша, ол біртіндеп ипотека рәсімдеуге қажетті сомаға жақындайды.
Сондықтан алты жылдан кейін қаражатты міндетті түрде қайтару талабын алып тастау бастапқы жарнаны жинауға көбірек уақыт қажет адамдар үшін маңызды болуы мүмкін.
Енді пәтер сатып алуға асығу керек пе
Енді жылжымайтын мүлік сатып алуды алты жылдық мерзімнің аяқталуына байланыстырудың қажеті болмайды. Дегенмен Отбасы банк салымшыларға тұрғын үй мәселесін себепсіз кейінге қалдырмауға кеңес береді.
Егер жинақталған сома бастапқы жарнаға жеткілікті болса және клиент таңдалған бағдарламаның талаптарына сәйкес келсе, қаражатты баспана сатып алуға бағыттауға болады.
Сонымен қатар ипотека рәсімдемес бұрын нақты өнімнің талаптарын ескеру маңызды. Бастапқы жарнаның мөлшері, қарыз алушыға қойылатын талаптар және қолжетімді жылжымайтын мүлік түрлері бағдарламаға қарай ерекшеленеді.
Мысалы, стандартты тұрғын үй өнімдерімен қатар бастапқы жарнасы төмен бағдарламалар да бар. Сондықтан салымшы алдымен қолжетімді бюджетін анықтап, содан кейін қаржыландырудың қолайлы нұсқаларын салыстырғаны жөн.
«Наурыз» ипотекасы бойынша қайталама тұрғын үй сатып алуға рұқсат етіле ме
Мұндай депозит иелері нені тексеруі керек
Алты жылдық шектеу алынып тасталғанымен, тұрғын үй салымдарының иелері өз депозитінің жағдайын тексергені дұрыс. Шотта қанша қаражат жиналғанын білу маңызды. Сонымен қатар болашақ сатып алу үшін қанша жеке қаражат қажет болатынын алдын ала есептеген жөн.
Сондай-ақ депозитте зейнетақы ақшасының болуы өздігінен ипотека алуға кепілдік бермейтінін ескеру қажет. Банк қарыз алушыны таңдалған бағдарламаның талаптарына сәйкес бағалайды. Кейбір тұрғын үй заемдарын рәсімдеу үшін жинаққа қатысты талаптарды орындау қажет. Бұған қоса, бағалау көрсеткіші де ескерілуі мүмкін.
Сондықтан жаңа ереже ең алдымен салымшыларға көбірек уақыт береді. Оларға қаражатты қайтару мерзімі жақындағаны үшін ғана мәміле жасауға тура келмейді.
Бұл өзгеріс зейнетақы ақшасын тұрғын үй депозитіне 2021–2022 жылдары аударған қазақстандықтар үшін ерекше маңызды. Бұған дейін дәл осы салымшылар белгіленген мерзімнің аяқталуына бірінші болып жақындап келе жатқан еді. Сондықтан қаражаттың әрі қарайғы тағдыры олар үшін өзекті мәселеге айналды.
Нәтижесінде салымшылар тұрғын үй сатып алуды еркінірек жоспарлай алады. Олар өз бюджетіне, нарықтағы жағдайға және қолайлы ипотекалық бағдарламаның талаптарына сүйене алады. Қажет болған жағдайда қосымша уақыт шоттағы соманы көбейтуге мүмкіндік береді. Сондай-ақ салымшы бұрынғы мерзімге тәуелді болмай, мәмілеге алдын ала дайындала алады. Осылайша, зейнетақы жинақтарын салымшы тұрғын үй сатып алуға қаржылық тұрғыдан дайын болған кезде пайдалана алады.
Сондай-ақ оқыңыз: «Ұмай» бағдарламасына екінші транш мерзімінен бұрын бөлінуі мүмкін
Жылжымайтын мүлік нарығындағы соңғы жаңалықтардан хабардар болып, қызықты ұсыныстарды тауып, баспананы Homsters қосымшасымен бірге таңдаңыз.
