Қазақстанда мемлекеттік пәтерлерді жеке меншікке беру тәртібі өзгерді. Негізгі жаңашылдықтардың бірі — ұзақ мерзімді бөліп төлеу мүмкіндігі. Енді тұрғын үйді жекешелендіру кезінде азаматтар оның құнын 10 немесе 15 жыл ішінде төлей алады. Нақты мерзім жылжымайтын мүліктің қалдық құнына байланысты болады.
Үкімет төлем тәртібін ғана емес, сонымен қатар қазақстандықтардың өздері тұрып жатқан пәтерді жеке меншікке рәсімдеу талаптарын да нақтылады. Жаңа нормалар күшіне енді және мемлекеттік тұрғын үй қорындағы баспаналарға қолданылады.
Мемлекеттік пәтерді кімдер рәсімдей алады
Бұрынғыдай, бір азамат мемлекеттік тұрғын үй қорынан тек бір баспананы жекешелендіруге құқылы. Алайда билік өтінішті қабылдамауға негіз болмауға тиіс жағдайларды нақтылап берді.
Мысалы, егер азамат бұған дейін жылжымайтын мүлікті купондық тетік арқылы алған болса, бұл оның өзі тұрып жатқан мемлекеттік пәтерді рәсімдеу құқығынан айырмайды. Яғни меншікті осындай жолмен алу жекешелендіру мүмкіндігін бұрын пайдаланды деп есептелмейді.
Сонымен қатар негізгі жалға алушының отбасы мүшелеріне қойылатын талаптар да өзгерді. Бұған дейін жекешелендірілген жылжымайтын мүліктегі үлестің болуы құжаттарды қарау кезінде қиындық туғызуы мүмкін еді. Енді азаматтың басқа нысандағы үлесі 50%-дан аспаса, ол мемлекеттік тұрғын үйді рәсімдеу құқығын сақтайды.
Басқаша айтқанда, пәтердің жартысына немесе одан аз бөлігіне иелік ету тұрғын үйді жекешелендіруге кедергі болмайды. Дегенмен уәкілетті органдар өтініш берушінің құжаттарын және өзге талаптардың сақталуын тексеруді жалғастырады.
Тұрғын үйді пайдалануға беру көлемі 20 млн шаршы метрге дейін артады
Бөліп төлеу қанша жылға беріледі
Төлем мерзімі мемлекеттік пәтердің қалдық құнына тікелей байланысты. Үкімет екі нұсқаны қарастырды:
тұрғын үйдің құны 15 млн теңгеге дейін болса, бөліп төлеу мерзімі ең көбі 10 жылды құрайды;
егер пәтердің құны 15 млн теңгеден асса, төлем мерзімін 15 жылға дейін ұзартуға болады.
Осының арқасында қымбатырақ тұрғын үйді сатып алатын отбасылар төлемдерді ұзақ мерзімге бөле алады. Нәтижесінде ай сайынғы қаржылық жүктеме азайып, азаматтарға ірі соманы қысқа уақытта төлеудің қажеті болмайды.
Жекешелендіру барысында жалға алушы заңды негізде тұрып жатқан пәтерін жеке меншігіне алады. Рәсім Қазақстанның тұрғын үй заңнамасына сәйкес жүргізіледі.
Жаңартылған ережелер 2026 жылғы 17 шілдеден бастап қолданылады. Өтініш бермес бұрын азаматтар пәтердің қалдық құнын анықтап, қажетті құжаттарды дайындап, тұрғын үйді жекешелендіру кезінде қолжетімді бөліп төлеу мерзімін таңдауы қажет.
Сондай-ақ оқыңыз: Ипотека мөлшерлемесі 2027 жылдан бастап өзгереді — жаңа ережелер бекітілді
