Алматы тау бөктеріндегі аумақтарды игеруге қойылатын талаптарды күшейтіп жатыр. Мегаполистің кейбір бөліктерінде көпқабатты тұрғын үй кешендерін салуға тыйым салынды, ал жекелеген жер учаскелерінде құрылыс жүргізуге мүлде рұқсат берілмейді. Сонымен қатар, қала билігі әлеуметтік және туристік инфрақұрылымды дамыту мүмкіндігін сақтап қалуды көздеп отыр. Мәслихат сессиясында әкімдік өкілдері шектеулердің қай аумақтарға таралатынын және жер иелері мен құрылыс салушылар қандай талаптарды ескеруі керектігін түсіндірді.
Қазақстандықтар тұрғын үй мәселесін қалай шешуде: 2026 жылдың сегіз айының қорытындысы
Қай аумақтарда көпқабатты үйлер салуға болмайды
Алматының тау бөктеріндегі аумақтары құрылыс үшін ең тартымды жерлердің бірі болып қала береді. Дегенмен тауға жақын орналасуы жерді пайдалануға қосымша талаптар қояды.
Осыған байланысты қала билігі Талғар тасжолынан, Шығыс айналма автомобиль жолынан, Әл-Фараби даңғылынан, Саин көшесінен және Жандосов көшесінің Саин көшесінен қала шекарасына дейінгі бөлігінен оңтүстікке қарай орналасқан аумақтарға ерекше құрылыс режимін белгіледі.
Атап айтқанда, бұл жерде ғимараттардың басым бөлігінің биіктігі 12 метрден аспауы тиіс. Демек, девелоперлер мұндай учаскелерде биік тұрғын үй кешендерін сала алмайды.
Соған қарамастан, қала құрылысы ережелері қоғамдық маңызы бар нысандар үшін белгілі бір ерекшеліктер қарастырады.
Мәселен, медициналық, білім беру, мәдени және діни мекемелердің биіктігі 25 метрге дейін жетуі мүмкін. Бұған қоса, билік белгіленген талаптарды сақтай отырып, туристік инфрақұрылымды дамытуға мүмкіндік береді.
Алматы қаласының сәулет және қала құрылысы басқармасының басшысы Алмас Жанбыршының түсіндіруінше, бұл шектеулер қаланың жоғарғы бөлігіндегі табиғи аймақты сақтауға бағытталған.
Осылайша, жаңа талаптар тау бөктеріндегі құрылысты толық тоқтатуды емес, оның сипатын өзгертуді көздейді. Яғни алдағы уақытта көпқабатты тұрғын үй кешендерінің орнына аумақтың мақсаты мен қала құрылысы талаптарына сәйкес келетін нысандарға басымдық беріледі.
Пәтер сатып алар алдында үйдің сейсмикалық төзімділігін қалай тексеруге болады
Қай аумақтарда құрылыс жүргізуге толық тыйым салынды
Алайда шектеулер ғимараттардың биіктігіне ғана қатысты емес. Кейбір учаскелерде билік жобада қанша қабат қарастырылғанына қарамастан, құрылыс жүргізуге тыйым салды.
Ең алдымен, бұл еңістігі 15 градустан асатын аумақтарға қатысты. Қосымша тыйымдар су қорғау аймақтарына және көшкін жүру қаупі бар жерлерге де таралады.
Мұндай тәсіл Алматының табиғи ерекшеліктерін ескереді. Өйткені күрделі жер бедерінде құрылыс жүргізу топырақтың тұрақтылығына, инженерлік инфрақұрылымға және болашақ тұрғындардың қауіпсіздігіне ерекше назар аударуды талап етеді.
Сонымен қатар, учаскенің аталған аймақтардан тыс орналасуы жобаның автоматты түрде мақұлданатынын білдірмейді.
Рұқсат құжаттарын бермес бұрын уәкілетті органдар нысанның мақсатын, рұқсат етілген биіктігін, жолдар мен инженерлік коммуникациялардың болуын тексереді. Бұдан бөлек, мамандар жобаның қолданыстағы қала құрылысы талаптарына сәйкестігін бағалайды.
Демек, құрылыс салуға Алматының бүкіл жоғарғы бөлігінде емес, тиісті шектеулер қолданылатын аумақтарда ғана тыйым салынды. Қалған учаскелерде құрылыс жүргізу мүмкіндігі жердің нақты сипаттамалары мен Бас жоспар талаптарына байланысты.
Сондықтан меншік иелері учаскенің құны мен орналасуын ғана емес, оның құқықтық мәртебесін де ескеруі қажет. Әсіресе жеке тұрғын үй салуға немесе инвестициялық жобаны жүзеге асыруға жер сатып алмас бұрын шектеулерді тексеру маңызды.
Шектеулер жылжымайтын мүлік нарығына қалай әсер етеді
Қала құрылысына қойылған шектеулер Алматының оңтүстік бөлігін дамыту үшін жаңа жағдай қалыптастырады. Енді девелоперлер жер учаскесінің коммерциялық әлеуетін ғана емес, белгіленген талаптарды ескере отырып, жобаны жүзеге асыру мүмкіндігін де алдын ала бағалауы керек.
Бұл ретте қаланың әртүрлі аумақтарында құрылыс параметрлері де әртүрлі.
Мысалы, Абай және Әл-Фараби даңғылдарының арасында биіктігі тоғыз қабаттан және 35 метрден аспайтын ғимараттар салуға рұқсат етілген. Мұндай талаптар мәслихат 2024 жылғы желтоқсанда бекіткен құрылыс салу ережелерінде қарастырылған.
Ал тау бөктеріндегі шектеулер әлдеқайда қатаң. Демек, бос жердің болуы меншік иесі онда көппәтерлі тұрғын үй сала алады дегенді білдірмейді.
Жылжымайтын мүлік сатып алушылар үшін бұл құжаттарды мұқият тексеруге қосымша себеп болады.
Атап айтқанда, жеке тұрғын үй құрылысына арналған жер учаскесін сатып алмас бұрын оның нысаналы мақсаты мен қала құрылысы шектеулерін анықтап алған жөн. Сонымен қатар, жердің су қорғау аймағында немесе табиғи қауіп-қатері жоғары аумақта орналаспағанына көз жеткізу қажет.
Осындай тәсіл салынып жатқан тұрғын үй кешенінен пәтер таңдағанда да маңызды. Сатып алушы құрылыс салушының қажетті рұқсат құжаттары бар екенін және ғимарат параметрлерінің белгіленген талаптарға сәйкес келетінін тексеруі керек.
Сонымен бірге шектеулер тау бөктеріндегі аудандардың одан әрі дамуына әсер етуі мүмкін. Көпқабатты тұрғын үй салуға болмайтын жерлерде қала құрылысы құжаттары жекелеген әлеуметтік және туристік нысандарды орналастыру мүмкіндігін қарастырады.
Алайда мұндай өзгерістер жер немесе пәтер бағасының міндетті түрде өсуіне әкеледі деп айтуға әлі ерте. Бағаға орналасқан жері, инфрақұрылым және сатып алушылар сұранысы сияқты көптеген факторлар әсер етеді.
Осылайша, әкімдіктің жаңа түсіндірмелері тау бөктеріндегі аумақтарды одан әрі игерудің шекарасын айқындайды. Мұнда табиғи ортаны сақтау, қауіпсіздік және қала құрылысы талаптарын орындау басымдыққа ие болады.
Меншік иелері мен әлеуетті инвесторлар үшін басты қорытынды — жылжымайтын мүлік сатып алмас бұрын құжаттарды тексеру қажеттігі. Өйткені құрылыс салуға тыйым салынған аумақтар Алматының тартымды әрі сұранысқа ие бөліктерінде де орналасуы мүмкін.
Сондай-ақ оқыңыз: Алматыда тұрғын үй салу кезінде ғимараттардың сейсмикалық оқшаулауын енгізуі мүмкін
Жылжымайтын мүлік туралы өзекті жаңалықтар, пайдалы материалдар және басқа да ақпарат — Homsters қосымшасында
