Қазақстанда тұрғын үйге құқықтар мен ауыртпалықтарды рәсімдеудің жаңа тәртібін сынақтан өткізу жоспарланып отыр. Пилоттық жоба аясында жылжымайтын мүлікті тіркеу қағаз құжаттарды бөлек тапсырмай-ақ, ұйымдардың ақпараттық жүйелері арқылы жүргізілуі мүмкін. Ол үшін сыртқы платформалар мемлекеттік кадастрмен біріктіріліп, электрондық өтініштер блокчейн технологиясы арқылы жіберіледі.
Бірлескен бұйрықты Жасанды интеллект және цифрлық даму министрлігі мен Әділет министрлігі әзірледі. Құжат әзірге бекітілген жоқ. Ол 2026 жылғы 30 маусымға дейін қоғамдық талқылау үшін «Ашық НҚА» порталында орналастырылды.
Ипотекалық брокерлер: несие рәсімдеу кезіндегі нақты көмек пе, әлде артық шығын ба
Тұрғын үй кепілін онлайн рәсімдеуге болады
Жаңа жоба жылжымайтын мүлік кепілін онлайн тіркеуді іске қосуды көздейді. Қазір ауыртпалықты рәсімдеу бірнеше бөлек әрекеттен және үдеріске қатысушылар арасында мәлімет алмасудан тұруы мүмкін.
Пилоттық жоба аясында электрондық өтінішті ақпараттық жүйесі Жылжымайтын мүліктің бірыңғай мемлекеттік кадастрына қосылған ұйым жібере алады. Демек, мәліметтер интеграцияланған платформа арқылы мемлекеттік базаға тікелей түседі.
Сонымен қатар өтініштерді жіберу үшін блокчейн технологиясын пайдалану жоспарланып отыр. Бұл технология қатысушылардың әрекеттерін тіркеуге және ақпаратты жасырын өзгертуден қорғауға мүмкіндік береді.
Жаңа тетік іске қосылса, клиентке бір мәліметті бірнеше рет ұсынудың немесе құжаттарды тапсыру үшін бөлек өтініш берудің қажеті болмайды. Ақпараттық жүйелер бірқатар операцияны автоматты түрде орындай алады.
Ипотека нарығы жеңілдетілген бағдарламалардың арқасында сақталып тұр
Жылжымайтын мүлік иелері үшін не өзгереді
Жаңа тәртіп кепілді рәсімдеу кезіндегі рәсімдер санын азайтуы мүмкін. Мысалы, адам жылжымайтын мүлікті кепілге қойып несие алса, қажетті құжаттарды банк немесе мемлекеттік кадастрға қосылған басқа ұйым жібере алады.
Сонымен бірге билік тұрғын үйге қатысты барлық мәмілені толық автоматты режимге ауыстырып жатқан жоқ. Жоба кадастрдың ақпараттық жүйесімен байланыс орнатқан ұйымдардың платформалары арқылы құқықтар мен ауыртпалықтарды мемлекеттік тіркеуге қатысты.
Осылайша, деректерді тікелей алмасу арқылы жылжымайтын мүлікті тіркеу жеңілдей түсуі тиіс. Құжаттарды қайта тапсырудың орнына ұйымдар электрондық өтініштерді мемлекеттік жүйеге өздері жібере алады.
Пилоттық жобалар не үшін іске қосылады
Жаңа тетік мемлекеттік қызметтерді кең көлемде цифрландырудың бір бөлігіне айналады. Билік ұйымдар мен мемлекеттік органдардың әрекеттерін бірыңғай электрондық тізбекке біріктіруді көздеп отыр. Бұл қолмен орындалатын операцияларды азайтуға, өтініштерді өңдеуді жеделдетуге және қателердің ықтималдығын төмендетуге мүмкіндік береді.
Бұған дейін кейіннен сатып алу құқығымен берілетін жалдамалы тұрғын үйді рәсімдеу кезінде де осындай тәсілді қолдану жоспарланып отырғанын жазған едік.
Осы бастама аясында Қазақстандық тұрғын үй компаниясы мемлекеттік тіркеуге қажетті құжаттарды өздігінен жібере алады. Соның арқасында бағдарлама қатысушыларына рәсімдердің бір бөлігін жеке өту қажет болмайды. Қажетті әрекеттерді қашықтан орындауға мүмкіндік беріледі.
Осылайша, екі жоба да ұйымдар мен мемлекеттік жүйелер арасында мәліметтерді тікелей алмасуды көздейді. Алдымен жаңа тетіктер тестілік режимде тексеріледі. Содан кейін мемлекеттік органдар жұмыс жылдамдығын, техникалық тәуекелдерді және сервистердің азаматтар үшін қолайлылығын бағалайды.
Пилоттық жобалар оң нәтиже көрсетсе, мұндай тәсіл жылжымайтын мүлікке қатысты басқа операцияларға да енгізілуі мүмкін. Болашақта бұл тұрғын үйді рәсімдеуді, кепілді тіркеуді және жылжымайтын мүлікті тіркеуге кіретін өзге де рәсімдерді жеңілдетуге мүмкіндік береді.
Сондай-ақ оқыңыз: 1 шілдеден бастап жосықсыз құрылыс салушылар бірыңғай тізілімге енгізіледі
Жылжымайтын мүлік нарығындағы өзекті жаңалықтарды қадағалаңыз, сату туралы хабарландырулар орналастырыңыз және арманыңыздағы пәтерді Homsters ыңғайлы қосымшасынан табыңыз
